Traumatiserende ervaringen bespreekbaarder maken
Inrichting van een video-verhoorkamer (ook gebruikt voor de melding van slecht nieuws) + wachtruimte + de verbindingsgang tussen deze ruimtes in het politiegebouw in de Raverschootstraat 67 in Eeklo
In samenwerking met LUCA Upstairs ontwierp Studio Wellbeing drie verbonden ruimtes in het politiegebouw van Eeklo: een video-verhoorkamer, een wachtruimte en de verbindingsgang.
De inrichting van de ruimtes zorgt ervoor dat de slachtoffers zich meer op hun gemak voelen en ondersteunt de politionele opdracht van wie hen moet verhoren.
Hoe maken we deze ruimtes minder bedreigend, zonder de professionele context te verliezen?
De indeling van de ruimtes, het gebruik van nestmateriaal, akoestische ingrepen, vormen en kleuren van de meubels, daglichtsimulatie … scheppen harmonie en een vriendelijke omgeving.
Voor de realisatie van een sfeer van menselijkheid, aangepast aan de functionele omgeving, werd samengewerkt met een kinderpsychiater, de chief innovation officer, de hoofdinspecteur teamchef interventie, de data protection officer, een senior kleurconsulent, een interieurvormgever, Boss Paints, Signify Lighting, het technologiebedrijf SilverDraft en met Barco.
Het totaalproject werd een proeftuin die toonaangevend is gebleken voor andere politiezones/korpsen/diensten. Aanpak en bevindingen zijn inzetbaar voor afgeleide en nieuwe projecten, zowel bij renovatie als bij nieuwbouw.
Dit pilootproject is ruim uitrolbaar binnen diverse politiezones/korpsen/diensten, hetzij voor bestaande verhoorkamers, hetzij voor nieuwbouw.
Het resultaat: een pilootproject dat inspireert
Het ontwerp van de ruimtes werd effectief uitgevoerd en wordt dagelijks gebruikt. De gebruikers stellen vast dat de doelstellingen gehaald zijn: kinderen die ondervraagd worden zijn meer op hun gemak + het werk van de ondervrager wordt ondersteund. De verhoren verlopen vlotter en meer professioneel.
De interdisciplinaire aanpak met samenwerking met diverse experten heeft geleid tot nieuwe inzichten die kunnen gedeeld en opgepikt worden voor gelijkaardige projecten. Het project is een pilootproject en wekt ruime interesse. Enerzijds kan het resultaat (met de tips en aanbevelingen) – mits aanpassingen aan de specifieke architecturale situatie – geïmplementeerd worden bij diverse andere politiediensten. Anderzijds kunnen de tips ook in andere omgevingen toegepast worden (justitie, jeugdzorg, opvangcentra) – zowel bij renovatie als bij nieuwbouw.
Project
2023
Video-verhoorkamer politie Eeklo
Meer wellbeing bij het verhoren van minderjarige slachtoffers
182
verhoren in de eerste 12 maanden (ook van andere politiezones die deze verhoorruimte verkiezen boven de eigen ruimtes)
94%
van de ondervragers geeft aan dat de ruimte bijdraagt aan een rustiger verloop van het gesprek
5
andere politiezones gebruiken dit project als blauwdruk
"Ik voel de impact van de ruimte: we zouden minder weten als de ruimte niet ingericht was zoals dat nu het geval is."
Hoofdinspecteur teamchef interventie politie Eeklo
Partners
Prof. Dr. Bie Tremmery (kinderpsychiater), Koen Depreytere (chief innovation officer), Angelique Van Den Fonteyne (Hoofdinspecteur teamchef interventie), Johan Verschaeve (Technisch Systeembeheerder – Data Protection Officer), Romain Haemers (senior kleurconsulent), Peter Vanooteghem (Interieurarchitect en stagecoördinator), Thomas Van de Velde (interieurvormgever) + Dina Depauw, Neena Verliefde, Fabio Zackey (stagiairs LUCA school of arts Gent/Brussel).
De samenwerking met Barco maakte het mogelijk om virtueel in de ruimtes te wandelen.
Meer info:
2 september 2023
Video-verhoorkamer politie Eeklo
Wat was de uitdaging?
De creatie van een meer menselijke, toegankelijke sfeer in de ruimtes waar minderjarige slachtoffers komen in het kader van een verhoor. De doelgroep is tussen de 5 en 18 jaar oud en heeft veelal een traumatische ervaring opgedaan. De ruimtes voelden kil en afstandelijk aan. Dat versterkte gevoelens van stress, angst en onveiligheid. Bovendien verscherpte het de asymmetrie tussen verhoorder en verhoorde, wat impact heeft op het vertrouwen en de waarachtigheid van het gesprek. We kregen de opdracht om een sfeer van menselijkheid te brengen in een omgeving die van nature controlerend en technisch is. De ruimtes zo inrichten dat de kinderen/jongeren zich meer op hun gemak voelen en de ondervrager ondersteunen in hun werk.
Aanpak
Interdisciplinair overleg in een werkgroep met alle stakeholders: specialisten in het politionele en het psychiatrische vakgebied, interieur- en kleurspecialisten, en studenten van LUCA School of Arts.
Omschrijving en situering van de ruimtes
GANG
Uitdaging: open ruimte met het risico op confrontatie tussen (mogelijke) daders en slachtoffers.
Oplossing: mobiele afschermende panelen met afgeronde vormen bieden een natuurlijk aanvoelende afscherming. De ruimte is niet scherp opgedeeld, maar zacht onderbroken. Het plafond met kille rasterstructuur wordt geëgaliseerd. Lichtsterkte en lichtkleur worden geoptimaliseerd.
WACHTRUIMTE
Uitdaging: rust en tegelijkertijd afleiding brengen in een ruimte waar soms tot een tweetal uren gewacht wordt.
Oplossing:
- privacy bieden en ruimtegevoel behouden, want er wachten soms meerdere mensen tegelijkertijd: wie in de ruimte zit, voelt zich gedeeltelijk afgeschermd van wie binnenkomt door de plaatsing van een licht, transparant meubel: het ‘rek’ is geen vaste visuele barrière, maar er is toch een gevoel van wat afstand als die gewenst is.
- Verschillende zitmogelijkheden maken het wachten aangenamer.
- Daglichtsimulatie maakt het wachten aangenamer.
- Rondingen, zachte en warme kleuren en materialen zijn rustgevend.
- De rasters in de rustgevende kleur groen (die dominant blijft) worden doorbroken met een accentkleur om de sfeer te optimaliseren.
- Een kurkwand biedt akoestisch comfort, maar je kan er ook iets aan ophangen
- Een raam of scherm met aangepaste beelden biedt iets om naar te kijken.
- Er is (opberg)plaats voor enkele objecten die helpen om de wachttijd door te komen, zoals boekjes.
VIDEOVERHOORKAMER
Uitdaging: dominant aanwezige functionele technologie beter integreren in de ruimte: richtbare camera’s, geluidsinstallatie, spiegelglas (dat de verhoorkamer en de regiekamer van elkaar scheidt)
Oplossing:
- De technische objecten worden omgeven met zachtere, afgeronde vormen en warme materialen zoals hout, linnen, tapijt. Voor de harde, confronterende spiegelwand kan, als die niet gebruikt wordt, een linnen gordijn geschoven worden: verzacht de ruimte, maakt ze warmer en natuurlijker aangekleed.
- Camera’s worden geïntegreerd in afgerond houten hangmeubilair in de hoeken, dat de kamer omkadert.
Uitdaging: meubels die de situatie ondersteunen en de omgeving minder vijandig maken. Ervaringsdeskundigen uit de psychiatrie en bij de ondervragers brengen de nood aan afwisseling en flexibiliteit aan: niet elk gesprek vraagt dezelfde afstand, soms zoeken kinderen toenadering, soms afstand, soms bescherming.
Oplossing:
- Ovaalvormige houten tafel. Dat de tafel ovaal is en dus verschillende dieptes heeft, maakt het mogelijk om nu eens dicht te zitten en dan weer afstand te nemen. Dat de tafel groot is en maar één poot heeft maakt het makkelijker voor kinderen om eronder te schuilen. Afgerond meubilair zonder harde hoeken en maakt de omgeving vriendelijker.
- Comfortabele stoelen die vastgezet kunnen worden, maar ook verrolbaar zijn.
- Onder de tafel een tapijt dat past bij de omgevingskleuren: akoestisch comfort, zachter gevoel. Sluit aan bij het gebruik van nestmateriaal: materiaal met een aangename, aaibare textuur die zachtheid uitdrukt.
- Kleurkeuzes binnen een zacht, rustig gamma.